
By Evelyn Wallace | Agbẹjọ́rò Òṣìṣẹ́ | Seattle Office
Tí ẹnìkan tó sún mọ́ ẹ bá ń jìyà ipalara ọpọlọ ọgbẹ (TBI), gbogbo àwọn tó yí wọn ká lè nímọ̀lára àwọn ipa ìgbì omi náà. Yálà TBI náà ṣẹlẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àbájáde ọkọ ayọkẹlẹ pa, ìṣubú, tàbí jàǹbá mìíràn, ìrìn àjò ìwòsàn sábà máa ń gùn, ó máa ń ní ìmọ̀lára, kò sì ṣeé sọ tẹ́lẹ̀ fún ẹni tó farapa àti àwọn olólùfẹ́ rẹ̀.
O lè máa nímọ̀lára àìní ìrànlọ́wọ́, o lè máa ṣiyèméjì ohun tí o fẹ́ sọ, o sì lè máa bẹ̀rù láti ṣe ohun tí kò tọ́. Ìyẹn jẹ́ ohun tó wọ́pọ̀ pátápátá. Ṣùgbọ́n wíwà nílé rẹ déédéé àti ìtìlẹ́yìn tó o ní ìmọ̀ lè ṣe ìyàtọ̀ gidi nínú ìtọ́jú àti ìlera ọ̀rẹ́ tàbí ẹbí rẹ.
Àwọn ọ̀nà tó wúlò nìyí láti fi ara hàn fún ẹni tó ń gbé pẹ̀lú àrùn TBI nígbàtí ó tún ń dáàbò bo ara rẹ̀ nígbà tí ó bá ń ṣe bẹ́ẹ̀.
Kọ́ nípa TBI àti irú ìwòsàn tó lè rí
Kò sí ìpalára méjì nínú ọpọlọ tó jọra. Gẹ́gẹ́ bí ìpalára náà ṣe le tó àti ibi tí ó wà, olólùfẹ́ rẹ lè ní ìrírí àìlóye ìrántí, ìṣòro dídúró pọkàn pọ̀, ìyípadà nínú ìmọ̀lára, ìṣòro ìmọ̀lára, ìdààmú oorun, tàbí àwọn àmì àrùn ara bíi orí fífó àti ìfọ́jú. Àwọn àmì àrùn kan máa ń fara hàn lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀, nígbà tí àwọn mìíràn máa ń gba ọjọ́ tàbí ọ̀sẹ̀ kí wọ́n tó fara hàn.
Ya akoko lati ka siwaju awọn aami aisan ipalara ọpọlọ ti o ni ipalara àti àwọn ìpele ìgbàpadà tí ó wọ́pọ̀. Èyí ń ràn ọ́ lọ́wọ́ láti lóye ohun tí olólùfẹ́ rẹ lè máa nírìírí rẹ̀, ó sì ń rán ọ létí pé kí o má ṣe yí ìwà tàbí ìbánisọ̀rọ̀ wọn padà fúnra rẹ.
Máa ní sùúrù pẹ̀lú ìlọsíwájú wọn
Ìgbàpadà láti inú àrùn TBI kì í sábà jẹ́ ohun tí ó tọ́. Àwọn ọjọ́ rere àti ọjọ́ líle yóò wà. Àwọn ènìyàn kan lè dàbí ẹni pé wọ́n “padà sí bí wọ́n ti rí tẹ́lẹ̀” ní ìṣẹ́jú kan, lẹ́yìn náà lójijì wọ́n lè máa ní àárẹ̀, ìdàrúdàpọ̀, tàbí ìjákulẹ̀ lẹ́yìn náà.
Yẹra fún fífipá mú olólùfẹ́ rẹ láti “sàn” ní àkókò pàtó kan. Dípò bẹ́ẹ̀, ṣe ayẹyẹ àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ kékeré, ṣe àtìlẹ́yìn fún ètò ìtọ́jú ìṣègùn wọn, kí o sì máa fi ìyọ́nú àti ìyípadà hàn. Sùúrù àti ìdúróṣinṣin rẹ jẹ́ díẹ̀ lára àwọn ẹ̀bùn tó ṣeyebíye jùlọ tí o lè fúnni.
Ìrànlọ́wọ́ Pàtàkì, Tí Ó Ṣeéṣe fún Ìrànlọ́wọ́
Ó wọ́pọ̀ kí àwọn ènìyàn máa sọ pé, “Ẹ jẹ́ kí n mọ̀ tí ẹ bá nílò ohunkóhun.” Àmọ́, lẹ́yìn tí wọ́n bá ti farapa nínú ọpọlọ, ẹni tí ara rẹ̀ ń yá (tàbí olùtọ́jú wọn) lè má ní agbára ọpọlọ láti dá mọ̀ tàbí láti béèrè fún ìrànlọ́wọ́.
Gbiyanju lati fun ọ ni awọn ọna kan pato ti o le fi kun si:
- Wakọ wọn lọ si dokita tabi ipinnu itọju ailera
- Se ounjẹ diẹ tabi fi silẹ fun wọn
- Gba oògùn tàbí oúnjẹ pamọ́
- Ṣe iranlọwọ lati ṣakoso awọn iwe iṣeduro tabi awọn owo iṣoogun
- Máa lo àkókò pẹ̀lú wọn ní ọ̀sán láti fún olùtọ́jú ní ìsinmi
- Lílo àǹfàní láti lọ sí ìpàdé pẹ̀lú wọn tàbí kí o ṣe àkọsílẹ̀ láti ràn wọ́n lọ́wọ́ láti rántí àwọn nǹkan
Àwọn ìgbésẹ̀ kékeré wọ̀nyí lè dín wàhálà kù gidigidi kí wọ́n sì mú kí àwùjọ ní ìmọ̀lára ní àkókò ìpèníjà.
Bọ̀wọ̀ fún Ààlà Wọn
Ọ̀kan lára àwọn ọ̀nà pàtàkì láti ṣètìlẹ́yìn fún olólùfẹ́ kan tí ó ní àrùn TBI ni nípa lílóye àti bíbọ̀wọ̀ fún ààlà wọn. Ìmọ́lẹ̀ dídán, ariwo ńlá, àwọn ẹgbẹ́ ńlá, tàbí àkókò ìbòjú tó pọ̀ jù lè fa orí fífó tàbí ìdààmú ọkàn. Tí wọ́n bá fagilé ètò tàbí tí wọ́n bá nílò àkókò ìdákẹ́jẹ́ẹ́, má ṣe gbà á sí ẹni tí ó nífẹ̀ẹ́ sí.
Jẹ́ kí wọ́n ṣètò àkókò náà. Béèrè ohun tí ó bá fẹ́ kí wọ́n ṣe àtìlẹ́yìn àti ohun tí kò fẹ́. Kí o sì máa ṣàyẹ̀wò déédéé, kódà ìfiranṣẹ́ kúkúrú tàbí ìpè lórí fóònù lè jẹ́ kí wọ́n nímọ̀lára pé wọ́n rí ara wọn àti pé wọ́n so pọ̀.
Ṣe adaṣe itọju ara ẹni
Ṣíṣe ìtọ́jú ẹni tí ó ní ìpalára ọpọlọ lè mú kí ọkàn rẹ̀ bàjẹ́. O lè ní ìbànújẹ́, wàhálà, tàbí ìrẹ̀wẹ̀sì, pàápàá jùlọ tí o bá ti gba iṣẹ́ ìtọ́jú. Ṣe ààyè fún ìlera ọpọlọ rẹ nípa bíbá onímọ̀ nípa ìtọ́jú ọpọlọ sọ̀rọ̀, dídarapọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ ìrànlọ́wọ́, tàbí yíyan àkókò láti sinmi àti láti sinmi.
O kò le tú u jáde láti inú ago òfo. Ṣíṣe àfiyèsí fún ara rẹ ní àsìkò yìí yóò mú kí o jẹ́ ètò ìrànlọ́wọ́ tó dára jù fún ẹni tí o fẹ́ràn.
Atilẹyin Ofin Lẹhin Ipalara Ọpọlọ Ibanujẹ kan
Tí àìbìkítà ẹlòmíràn bá fa ìpalára ọ̀rẹ́ tàbí ẹbí rẹ, bíi awakọ̀ tí ó ní ìpínyà ọkàn tàbí àwọn ipò tí kò léwu, wọ́n lè ní ẹ̀tọ́ sí owó ìtọ́jú, owó tí wọ́n pàdánù, ìrora àti ìjìyà, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ.
A oye agbẹjọro ipalara ti ara ẹni le ran ọ lọwọ lati loye awọn aṣayan ofin ati rii daju pe ololufẹ rẹ gba atilẹyin ti wọn nilo. Agbẹjọ́rò TBI yoo tun ṣiṣẹ pẹlu awọn akosemose iṣoogun ati awọn olutọju lati kọ ọran ti o lagbara julọ ti o ṣeeṣe.
Ẹni tí o fẹ́ràn yẹ fún ìlera tó lágbára àti ìrànlọ́wọ́ òfin tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé
Àwọn ìpalára ọpọlọ tó ń ba ọkàn jẹ́ lè yí ìgbésí ayé padà ní ìṣẹ́jú kan. Yálà o ń ran òbí, alábàáṣiṣẹpọ̀, ọmọ, tàbí ọ̀rẹ́ tímọ́tímọ́ lọ́wọ́, ìrànlọ́wọ́ rẹ lè jẹ́ ìdánilójú tó dúró ṣinṣin nínú ìwòsàn wọn. Tí o bá ní ìbéèrè nípa ẹ̀tọ́ òfin lẹ́yìn àìsàn TBI tàbí tí o bá fẹ́ ṣe àwárí àwọn àṣàyàn rẹ, àwọn agbẹjọ́rò wa wà níbí láti ran ọ́ lọ́wọ́. Evelyn Wallace, alábàáṣiṣẹpọ̀ kan ní Àwọn Agbẹjọ́rò GLP, ń ṣiṣẹ́ ní ìfẹ̀gbẹ́kẹ̀gbẹ́ pẹ̀lú àwọn ìdílé káàkiri Washington láti wá ìdájọ́ òdodo àti owó ìtanràn lẹ́yìn àwọn ìpalára ńlá wọ̀nyí. Kan si wa loni fun ijumọsọrọ ọfẹ ni 800.273.5005.



